10+ verkeersgeboden van Zuid-Afrika: de ultieme survivalgids

Je springt in een huurauto en je doorkruist het hele land. Sounds easy, maar rijden op de weg in Zuid-Afrika is eerder een overlevingstocht waarbij er een hele andere wegcode geldt als in Europa. Wat kan je verwachten en wat moet je doen?

1. Links rijden

Zuid-Afrika is een deel van het Britse Commonwealth en Engelsen hebben soms de status om moeilijk te doen (Brexit bijvoorbeeld), maar ze hebben geconcludeerd dat wisselen naar rechts rijden te veel gevaar met zich meebrengt. Daardoor rijden de andere landen die nauw verwand zijn met het Verenigd Koninkrijk ook nog steeds links. Redelijk snel ben je ermee weg, al zal het wellicht eerst even wat angst inboezemen.

2. Haantjesgedrag

Op de Zuid-Afrikaanse wegen rijden heel wat chauffeurs rond die zo snel mogelijk op hun bestemming willen geraken en daar werkelijk alles voor over hebben – of zo lijkt het toch. Roekeloos rijden is wijdverspreid, dat merk je bijvoorbeeld aan de vele mensen die al slalommend door het verkeer rijden. Vlak voor een bocht durft menig chauffeur nog in te halen en veel harder te rijden dan eigenlijk is toegestaan – zelfs al laat de infrastructuur dat vaak niet toe. Verder durven ze op een rotonde ook de tegengestelde richting nemen als ze de derde afslag moeten hebben. Onverantwoord rijden, houdt ook in dat er vaker ongevallen gebeuren. Op onze terugweg van Kruger National Park, kwamen we zeker 6 ongevallen tegen, waarvan twee zeer zware. Wees dus op je hoede!

3. Een gat in de weg

Je ziet ze overal in Zuid-Afrika en er staan genoeg verkeersborden langs de kant van de weg met de waarschuwing: beware, potholes. Al komen ze op de snelwegen amper voor, op secundaire wegen vind je ze des te meer. Her en der is het asfalt gewoon verdwenen en blijven er grote putten achter in het wegdek. Het lijken wel kleine zinkgaten die soms wel 20 centimer diep kunnen zijn. Net daarom is het verboden rond te rijden zonder reservewiel: de kans dat je er één nodig hebt zeker bestaande. Onze eerste autorit leverde meteen een lekke band op, die gepaard ging met een fikse herstelrekening. Pas je snelheid aan als er signalisatie naast de weg staat. Soms waarschuwen de borden voor één enkel exemplaar, maar soms is het een waarschuwing voor wel kilometers lang. Geniet van je gratis African butt massage!

 
4. Opgepast gevaar

Zuid-Afrikanen hanteren een wegcode voor zowel gevaar als hoffelijkheid. Als er een accident is gebeurd, dan zullen de inzittenden met hun zaklamp op hun GSM zwaaien om andere chauffeurs te verwittigen dat er mogelijke brokstukken op de weg liggen. Op de weg zullen chauffeurs uit de andere richting die het ongeval al gepasseerd zijn, je attent maken voor gevaar door te knipperen met hun groot licht. De chauffeurs voor je, die in dezelfde richting als jou rijden, zullen je waarschuwen met hun vier pinkers. Deze signalen kunnen overigens niet enkel wijzen op een ongeval, maar ze kunnen evengoed wijzen op koeien op de weg – wat trouwens niet de enige dieren zijn die zich op de weg begeven. Verkeersborden met oppassen voor springbok, olifanten of andere dieren, zie je veelvuldig.

Bij dorpen, steden en townships steken de mensen te voet de snelweg én secundaire wegen over om snel aan de andere kant te geraken. Maar ook aan de zijkant van de weg lopen regelmatig mensen. Vooral als het donker is zijn zij niet altijd even goed te zien. Uitwijken voor een snellere auto kan je in dicht bevolkte gebieden amper doen. Pas dus op en pas je snelheid indien nodig aan. Een voetganger heeft geen voorrang in Zuid-Afrika, dus normaal wachten ze tot je voorbij bent, maar je weet nooit!

5. Opletten geblazen

Wij geven om onze medemens, maar iedereen heeft ons gewaarschuwd voor overvallen onderweg, vooral wanneer je ergens tot (plots) stilstand komt. Zo wordt bij stoplichten in steden vaak de tweede auto in de rij overvallen; die heeft geen kant om op te kunnen gaan. Bovendien hebben we al meermaals gehoord dat er mensen zijn die een ongeval of een probleem op de weg ensceneren om je – zodra je je goed hart laat zien – te overvallen. Onze tip: bel de politie, en laat hen de zaak afhandelen. Als je geen air-time (belminuten) hebt, dan moet je erop vertrouwen dat de lokale bevolking dat zal doen. Sluit sowieso meteen je deuren wanneer je in de auto zit, laat niets in het zicht liggen in je auto en je stopt dus best zo weinig mogelijk op de weg (stoplichten, file, dieren, mensen die oversteken en politie natuurlijk uitgezonderd).

Daarnaast kan ook de politie je een ongemakkelijk gevoel geven en geld eisen voor een overtreding. Als je je niet comfortabel voelt bij de situatie, mag je doorrijden (dan moet je zelfs niet stoppen), maar moet je je aanmelden aan het dichtst bijzijnde politiekantoor. Als ze geld vragen, maar het lijkt of corruptie in het spel is, kan je ook vragen of de overtreding in het politiekantoor kan afgehandeld worden. De kans is groot dat ze je laten gaan. Overbluffen heet dat.

6. Inhalen doe je zo

Zie je in je achteruitkijkspiegel iemand snel naderen, wijk dan – als het kan – uit naar de zijkant van de baan, zodat de wagen achter je meer ruimte krijgt om veilig voorbij te steken. Weliswaar mag je dat niet doen als er een gele lijn tussen de rijbaan en de berm gemarkeerd is. Meerdere vrachtwagens rijden er rond met duidelijke boodschappen aan hun oplegger, dat ze in dat geval niet zullen wijken.

Haal je zelf in, bedank de ingehaalde auto dan door je vier pinkers twee keer te laten knipperen. Normaal gezien zal hij reageren door zijn groot licht te flashen. Hoffelijkheid, het bestaat.

7. Kapotte lichten

Niet alle mensen hebben het vermogen om zich een goede auto te veroorloven en bij velen ontbreken essentiële stukken. Meermaals zagen we auto’s zonder achterlichten, en in niet verlichte straten is dat levensgevaarlijk. Ook rijden er auto’s rond die met moeite 60 kilometer per uur halen, terwijl ze op hun gemak op de snelweg rondrijden – en dan niet zozeer op het linkse baanvak. We vallen in herhaling: blijf op je hoede.

8. Ieder voor zich

Is er een file of een opstropping dan maakt het in Zuid-Afrika niet uit of jij de eerste in de rij bent. Mensen dwingen hun positie af en als anderen hierdoor nadeel hebben, dan is dat pech voor hen. Bij een ongeluk, waarbij de beide rijstroken geblokkeerd zijn, nemen ze zonder scrupules de rijstroken van het aankomend verkeer in. Ze zorgen er op die manier echter voor dat alles vast komt te zitten, maar daar malen ze niet om. Ze zullen eerder even uitstappen om te zien wat er juist aan de hand is. Zit je dus met een lange file, dan kan je ook over het zand in de middenberm of aan de zijkant passeren. Rijstroken bestaan op dat moment enkel nog maar in theorie, en het verkeer neemt zo niet enkel in de lengte enorm toe, maar ook in de breedte.

9. Wie heeft er nu voorrang?

Voorrangsregels zijn hier simpel. Aan een kruispunt, moet iedereen stoppen en wie er het eerst is aangekomen, heeft voorrang. Efficiënt is het niet, want elke auto rijdt beurtelings verder. Ook bij kruispunten waar load shedding van kracht is, wordt deze regel toegepast. Het levert op zo’n momenten ellenlange files op.

10. Onder invloed

De mensen zijn hier niet strikt op het rijden onder invloed. Onbeschaamd rondrijden met bier in de hand of vertoeven in hogere sferen na het nuttigen van andere substanties terwijl je het stuur hanteert, komt regelmatig voor. Dit, samen met alle voorgaande problemen, levert een gevaarlijke cocktail op, waar je liever niet het slachtoffer van wilt worden. Ze denken er eerder aan of ze genoeg geld bij hebben om een agent om te kopen, dan dat ze zich bekommeren om de medemens.

11. Neem voldoende cash mee
Als je op de autosnelweg rijdt, stoot je op regelmatige basis op een tolpunt. De bedragen variëren en soms mag je tot R 50 betalen. Een bank- of creditkaart werkt meestal niet en dus ben je aangewezen op cash geld. Zorg dus dat je genoeg op zak hebt, ook munten komen van pas want het bedrag is zelden een rond getal.
12. De wetten van het rode licht

Draai of keer hoe je het wilt, maar er is nog steeds genoeg criminaliteit in Zuid-Afrika te vinden. Aan rode lichten ben je kwetsbaar omdat je door andere auto’s geen kant op kunt en criminelen van deze situatie gebruik maken om de inzittenden te overvallen. Laat genoeg plaats met je voorligger aan een rood licht en probeer steeds een uitweg te hebben.

Bij een rood licht moet je stoppen, maar in Zuid-Afrika vervalt die regel ’s nachts. Let op als je aan een kruispunt nadert, maar rij gerust door.

13. Tipping cultuur

De lonen in Zuid-Afrika zijn vaak extreem laag en de mensen moeten rondkomen met wat anderen hen geven. Het is een ongeschreven wet dat je parkeerwachters, mensen aan het tankstation, en dergelijke een fooi geeft. Dit moet niet veel zijn en je geeft zelf wat je wilt. Het zorgt voor jobs en dus minder criminaliteit. Hou dus genoeg munten in de buurt en geef voor de bewezen diensten 2 tot 5 rand.

Autorijden in Zuid-Afrika is misschien een avontuur op zich, maar het is ook de meest meest logische manier het uitgestrekte land te doorkruisen. Probeer je verplaatsingen ’s nachts te beperken om het gevaar te verminderen. Het is immers donker, wat maakt dat je de ontelbare potholes die je pad ongetwijfeld zullen doorkruisen, en de auto’s zonder lichten niet kunt zien. Maar vooral: let op, want een ongeval is snel gebeurd.

Ook nog even dit …

Ben je op zoek naar een passende soundtrack? Neem dan een kijkje op ons YouTube kanaal bij onze playlist The Sound Of South Africa